يېقىندا، جۇڭگو مېتاللورگىيە خەۋەرلىرىنىڭ مۇخبىرى ۋالېدىن 7 يىللىق تەتقىقات ۋە تەخمىنەن 50 مىليون رېئال (تەخمىنەن 878 مىڭ 900 ئامېرىكا دوللىرى) مەبلەغ سېلىش ئارقىلىق، شىركەتنىڭ ئىمكانقەدەر تەرەققىياتقا پايدىلىق يۇقىرى سۈپەتلىك رۇدا ئىشلەپچىقىرىش جەريانىنى مۇۋەپپەقىيەتلىك تەرەققىي قىلدۇرغانلىقىنى ئىگىلىدى. ۋالې بۇ ئىشلەپچىقىرىش جەريانىنى شىركەتنىڭ بىرازىلىيەنىڭ مىناس گېرايس شەھىرىدىكى تۆمۈر رۇدىسى ئىشلەپچىقىرىش رايونىغا قوللانغان ھەمدە دەسلەپتە توسما ياكى قاتلاش ئۇسۇلىنى قوللىنىشنى تەلەپ قىلغان قالدۇقلارنى پىششىقلاپ ئىشلەش ئۇسۇلىنى يۇقىرى سۈپەتلىك رۇدا مەھسۇلاتلىرىغا ئايلاندۇرغان. بۇ جەريان ئارقىلىق ئىشلەپچىقىرىلغان رۇدا مەھسۇلاتلىرى قۇرۇلۇش كەسپىدە ئىشلىتىشكە بولىدۇ.
مەلۇم بولۇشىچە، ھازىرغىچە ۋالې شىركىتى تەخمىنەن 250 مىڭ توننا يۇقىرى سۈپەتلىك مىنېرال قۇم مەھسۇلاتلىرىنى پىششىقلاپ ئىشلەپچىقارغان بولۇپ، بۇ مەھسۇلاتلارنىڭ كرېمنىي مىقدارى يۇقىرى، تۆمۈر مىقدارى ئىنتايىن تۆۋەن، خىمىيىلىك جەھەتتىن بىردەكلىكى يۇقىرى ۋە زەررىچە چوڭلۇقى بىردەك. ۋالې شىركىتى بۇ مەھسۇلاتلارنى بېتون، لاي، سېمونت ئىشلەپچىقىرىش ياكى يوللارنى ئاسفالتلاشتۇرۇش ئۈچۈن سېتىش ياكى ئىئانە قىلىشنى پىلانلىغان.
ۋالېنىڭ تۆمۈر رۇدىسى سودىسىنىڭ ئىجرائىيە مۇئاۋىن رەئىسى مارسېللو سپىنېللى مۇنداق دېدى: «قۇرۇلۇش كەسپىدە قۇمغا بولغان ئېھتىياج ناھايىتى زور. بىزنىڭ رۇدا مەھسۇلاتلىرىمىز قۇرۇلۇش كەسپى ئۈچۈن ئىشەنچلىك تاللاش بىلەن تەمىنلەيدۇ، شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا قالدۇقلارنى بىر تەرەپ قىلىشنىڭ مۇھىتقا بولغان تەسىرىنى ئازايتىدۇ. بۇنىڭ كەلتۈرۈپ چىقارغان سەلبىي تەسىرى».
بىرلەشكەن دۆلەتلەر تەشكىلاتىنىڭ ستاتىستىكىسىغا ئاساسلانغاندا، دۇنيانىڭ يىللىق قۇمغا بولغان ئېھتىياجى 40 مىليارد توننىدىن 50 مىليارد توننىغىچە. قۇم سۇدىن قالسا ئەڭ كۆپ ئادەم قولى بىلەن چىقىرىلىدىغان تەبىئىي بايلىققا ئايلاندى. ۋالېنىڭ بۇ مىنېرال قۇم مەھسۇلاتى تۆمۈر رۇدىسىنىڭ قوشۇمچە مەھسۇلاتىدىن ھاسىل بولىدۇ. خام رۇدا زاۋۇتتا ئېزىش، تاللاش، ئۇۋىلاش ۋە بايىتىش قاتارلىق بىر قانچە جەرياندىن كېيىن تۆمۈر رۇدىسىغا ئايلىنىدۇ. ئەنئەنىۋى بايىتىش جەريانىدا، قوشۇمچە مەھسۇلاتلار قالدۇققا ئايلىنىدۇ، بۇلار توسمىلار ياكى دۆۋىلەر ئارقىلىق تاشلىۋېتىلىشى كېرەك. بۇ شىركەت تۆمۈر رۇدىسىنىڭ قوشۇمچە مەھسۇلاتلىرىنى بايىتىش باسقۇچىدا سۈپەت تەلىپىگە يەتكۈچە ۋە يۇقىرى سۈپەتلىك مىنېرال قۇم مەھسۇلاتىغا ئايلانغۇچە قايتا پىششىقلايدۇ. ۋالېنىڭ ئېيتىشىچە، قالدۇقلارنى يۇقىرى سۈپەتلىك رۇدىغا ئايلاندۇرۇش جەريانىنى قوللىنىش ئارقىلىق، ئىشلەپچىقىرىلغان ھەر بىر توننا رۇدا مەھسۇلاتى 1 توننا قالدۇقنى ئازايتالايدۇ. خەۋەرلەرگە قارىغاندا، ئاۋسترالىيە كۋېنسلاند ئۇنىۋېرسىتېتى ۋە شىۋىتسارىيە جەنۋە ئۇنىۋېرسىتېتىنىڭ ئىمكانىيەتلىك مىنېرال ماددىلار ئىنستىتۇتىدىكى تەتقىقاتچىلار ھازىر مۇستەقىل تەتقىقات ئېلىپ بېرىپ، ۋالېنىڭ مىنېرال قۇم مەھسۇلاتلىرىنىڭ خۇسۇسىيىتىنى تەھلىل قىلىپ، ئۇلارنىڭ ھەقىقەتەن قۇمنىڭ ئىمكانىيەتلىك ئورنىنى ئالىدىغان مەھسۇلات بولالايدىغان-بولالمايدىغانلىقىنى، شۇنداقلا كانچىلىق پائالىيەتلىرىدىن كېلىپ چىققان قالدۇق مىقدارىنى زور دەرىجىدە ئازايتالايدىغانلىقىنى چۈشىنىۋاتىدۇ.
ۋالېنىڭ برۇكۇتۇ ۋە ئاگۇئالىمپا بىرلەشتۈرۈلگەن مەشغۇلات رايونىنىڭ ئىجرائىيە دېرىكتورى جېففېرسون كوررايد مۇنداق دېدى: «بۇ خىل رۇدا مەھسۇلاتلىرى ھەقىقىي يېشىل مەھسۇلاتلار. بارلىق رۇدا مەھسۇلاتلىرى فىزىكىلىق ئۇسۇللار ئارقىلىق پىششىقلىنىدۇ. خام ئەشيانىڭ خىمىيىلىك تەركىبى پىششىقلاش جەريانىدا ئۆزگەرمەيدۇ، مەھسۇلات زەھەرلىك ئەمەس ۋە زىيانسىز».
ۋالې شىركىتى 2022-يىلغىچە بۇ خىلدىكى رۇدا مەھسۇلاتلىرىنى 1 مىليون توننىدىن ئارتۇق سېتىش ياكى ئىئانە قىلىشنى، ھەمدە 2023-يىلغىچە رۇدا مەھسۇلاتلىرىنىڭ ئىشلەپچىقىرىش مىقدارىنى 2 مىليون توننىغا يەتكۈزۈشنى پىلانلىغانلىقىنى بىلدۈردى. خەۋەرلەرگە قارىغاندا، بۇ مەھسۇلاتنى سېتىۋالغۇچىلار بىرازىلىيەنىڭ تۆت رايونىدىن، يەنى مىناس گېرايس، ئېسپىرىتو سانتو، سان پاۋلو ۋە بىرازىلىيەدىن كېلىشى مۇمكىن.
«بىز 2023-يىلدىن باشلاپ مىنېرال قۇم مەھسۇلاتلىرىنىڭ قوللىنىش بازىرىنى تېخىمۇ كېڭەيتىشكە تەييار، بۇنىڭ ئۈچۈن بىز بۇ يېڭى كارخانىنى باشقۇرۇش ئۈچۈن مەخسۇس بىر گۇرۇپپا قۇردۇق» دېدى ۋالې تۆمۈر رۇدىسى بازىرىنىڭ مۇدىرى روگېرىئو نوگېيرا.
«ھازىر، مىناس گېرايستىكى باشقا كانچىلىق رايونلىرىمۇ بۇ ئىشلەپچىقىرىش جەريانىنى قوللىنىش ئۈچۈن بىر قاتار تەييارلىقلارنى قىلماقتا. بۇنىڭدىن باشقا، بىز بىر قاتار تەتقىقات ئاپپاراتلىرى بىلەن ھەمكارلىشىپ، يېڭى ھەل قىلىش چارىلىرىنى تەرەققىي قىلدۇرۇۋاتىمىز ۋە تۆمۈرنى ئەقىلگە مۇۋاپىق بىر تەرەپ قىلىشقا ۋەدە بېرىمىز. رۇدا قالدۇقلىرى يېڭى ئىدىيەلەرنى تەمىنلەيدۇ» دېدى ۋالې شىركىتىنىڭ سودا باشقۇرغۇچىسى ئاندرې ۋىلخېنا. ۋالې تۆمۈر رۇدىسى كانچىلىق رايونىدىكى مەۋجۇت ئۇل ئەسلىھەلەردىن پايدىلىنىشتىن باشقا، يەنە بىر چوڭ تىرانسپورت تورى قۇرۇپ، ئىمكانىيەتلىك مىنېرال قۇم مەھسۇلاتلىرىنى بىرازىلىيەنىڭ كۆپ ئۆلكىلىرىگە ئۈنۈملۈك ۋە قولايلىق يەتكۈزۈشنى مەقسەت قىلدى. «بىزنىڭ دىققەت نۇقتىسىمىز تۆمۈر رۇدىسى سودىسىنىڭ ئىمكانىيەتلىكلىكىنى كاپالەتلەندۈرۈش، بىز بۇ يېڭى سودا ئارقىلىق شىركەتنىڭ تىجارىتىنىڭ مۇھىتقا بولغان تەسىرىنى ئەڭ تۆۋەن چەككە چۈشۈرۈشنى ئۈمىد قىلىمىز» دېدى ۋىللىئېنا.
ۋالې شىركىتى 2014-يىلدىن باشلاپ قالدۇقلارنى بىر تەرەپ قىلىش تېخنىكىسىنى تەتقىق قىلىپ كەلدى. 2020-يىلى، شىركەت قالدۇقلارنى قۇرۇلۇش مەھسۇلاتلىرىنى ئىشلەپچىقىرىشتا ئاساسلىق خام ئەشيا قىلىپ ئىشلىتىدىغان تۇنجى سىناق زاۋۇتى بولغان پىكو خىش زاۋۇتىنى ئاچتى. بۇ زاۋۇت مىناس گېرايىسنىڭ ئىتابىتو شەھىرىدىكى پىكو كانچىلىق رايونىغا جايلاشقان. ھازىر مىناس گېرايىس فېدېراتسىيە تېخنىكا مائارىپ مەركىزى پىكو خىش زاۋۇتى بىلەن تېخنىكىلىق ھەمكارلىقنى پائال تەرەققىي قىلدۇرماقتا. بۇ مەركەز پروفېسسورلار، ئاسپىرانتلار، تولۇق كۇرس ئوقۇغۇچىلىرى ۋە تېخنىكا كۇرس ئوقۇغۇچىلىرى قاتارلىق 10 دىن ئارتۇق تەتقىقاتچىنى پىكو خىش زاۋۇتىغا بىۋاسىتە تەتقىقات ئېلىپ بېرىشقا ئەۋەتتى.
ئېكولوگىيىلىك مەھسۇلاتلارنى تەتقىق قىلىش ۋە تەرەققىي قىلدۇرۇشتىن باشقا، ۋالې شىركىتى قالدۇقلارنىڭ سانىنى ئازايتىش ئۈچۈن ھەر خىل تەدبىرلەرنى قوللىنىپ، كانچىلىق پائالىيەتلىرىنى تېخىمۇ ئىمكانىيەتلىك قىلدى. بۇ شىركەت سۇ تەلەپ قىلمايدىغان قۇرۇق پىششىقلاش تېخنىكىسىنى تەرەققىي قىلدۇرۇشقا بەل باغلىدى. ھازىر ۋالې شىركىتىنىڭ تۆمۈر رۇدىسى مەھسۇلاتلىرىنىڭ تەخمىنەن %70 ى قۇرۇق پىششىقلاش تېخنىكىسى ئارقىلىق ئىشلەپچىقىرىلىدۇ. بۇ شىركەتنىڭ ئېيتىشىچە، قۇرۇق پىششىقلاش تېخنىكىسىنى ئىشلىتىش تۆمۈر رۇدىسىنىڭ سۈپىتى بىلەن زىچ مۇناسىۋەتلىك. كاراجاس كانچىلىق رايونىدىكى تۆمۈر رۇدىسىنىڭ تۆمۈر مىقدارى يۇقىرى (%65 تىن يۇقىرى) بولۇپ، پىششىقلاش پەقەت زەررىچە چوڭ-كىچىكلىكىگە ئاساسەن ئېزىلىپ، ئېلەكتىن ئۆتكۈزۈلۈشى كېرەك.
Vale شىركىتىنىڭ تارماق شىركىتى نېپىز رۇدىلارنى قۇرۇق ماگنىتلىق ئايرىش تېخنىكىسىنى تەرەققىي قىلدۇردى، بۇ تېخنىكا Minas Gerais دىكى سىناق زاۋۇتىدا قوللىنىلدى. Vale بۇ تېخنىكىنى تۆۋەن دەرىجىلىك تۆمۈر رۇدىسىنى بايىتىش جەريانىغا قوللىنىدۇ. تۇنجى سودا زاۋۇتى 2023-يىلى Davarren مەشغۇلات رايونىدا ئىشلىتىشكە كىرىشتۈرۈلىدۇ. Vale نىڭ ئېيتىشىچە، بۇ زاۋۇتنىڭ يىللىق ئىشلەپچىقىرىش ئىقتىدارى 1 مىليون 500 مىڭ توننا بولۇپ، ئومۇمىي مەبلەغ سېلىش مىقدارى 150 مىليون ئامېرىكا دوللىرى بولۇشى مۆلچەرلەنمەكتە. بۇنىڭدىن باشقا، Vale چوڭ ۋارجىن كان رايونىدا بىر قالدۇق سۈزۈش زاۋۇتى ئاچقان ھەمدە 2022-يىلىنىڭ بىرىنچى پەسلىدە يەنە ئۈچ قالدۇق سۈزۈش زاۋۇتى ئېچىشنى پىلانلىغان، بۇنىڭ بىرى Brucutu كان رايونىدا، ئىككىسى ئىراق Tagbila كان رايونىدا.
ئېلان قىلىنغان ۋاقىت: 2021-يىلى 12-ئاينىڭ 13-كۈنى
